Texnologiya

Koinotdagi «feyerverk» va «sombrero»: NASA galaktikalarning 16 ta tasvirini taqdim etdi

NASA galaktikalarning shakli, tuzilishi va rang-barangligini namoyish etuvchi 16 ta tasvirdan iborat toʻplamni taqdim etdi. Ularda spiral tarmoqlar, toʻqnashayotgan galaktikalar, yangi yulduzlar paydo boʻlayotgan hududlar va qora tuynuklar atrofidan otilib chiqayotgan oqimlar aks etgan.

Koinotdagi «feyerverk» va «sombrero»: NASA galaktikalarning 16 ta tasvirini taqdim etdi

Har bir tasvir Chandra observatoriyasi yigʻgan rentgen maʼlumotlariga asoslangan. Ular boshqa yer usti va kosmik teleskoplar, jumladan, James Webb hamda Hubble kuzatuvlari bilan birlashtirilgan.

Shu bois toʻplamdagi tasvirlar oddiy fotosuratlar emas: ular turli diapazonlarda olingan maʼlumotlarni bitta manzarada namoyish etadi.

Astronomlar galaktikalarni asosan spiral, elliptik va notoʻgʻri shaklli turlarga ajratadi. Somon yoʻli spiral galaktikalar sirasiga kiradi. Elliptik galaktikalar odatda keksa yulduzlarga boy boʻladi, ularning shakllanishida galaktikalar qoʻshilishi muhim rol oʻynashi mumkin. Notoʻgʻri shaklli galaktikalarda esa aniq spiral tarmoqlar yoki muntazam tuzilma kuzatilmaydi.

NGC 1672 - yorqin markaz va spiral tarmoqlar

Bu spiral galaktikaning markazi oq va yorqin pushti ranglarda ajralib turadi. Markaziy toʻsiqsimon tuzilma gazning yadro tomon oqishiga yordam beradi. Uzunroq spiral tarmoqlar boʻylab esa oq va pushti yorugʻ nuqtalar koʻrinadi.

II Zw 096 - koinotdagi «feyerverk»

Chang bilan qoplangan bu tizimda galaktikalar qoʻshilmoqda va yulduzlar juda tez shakllanmoqda. Qizil, toʻq sariq, oq va pushti hududlar qorishib, manzara portlash vaqtida olingan mushakbozlikni eslatadi.

Messier 33 - pushti-binafsha spiral

Tasvirda galaktikaning ingichka, nisbatan xira spiral tarmoqlari pushti va binafsha tuslarda koʻrinadi. Ular boʻylab koʻplab yorugʻ nuqtalar joylashgan.

NGC 4258 - qora tuynuk taʼsiri koʻrinadigan galaktika